Huur een Rus
Eric Melse, director IT bij Yacht de detacheerder van Randstad Holding, huurt sinds enkele maanden naar volle tevredenheid twee programmeurs in uit Tomsk, Siberië. Nog even op de kaart gekeken: het ligt echt midden in Siberië, ergens langs de beroemde spoorlijn naar Vladivostok. Eric heeft ze nog nooit gezien, communiceert zijn specs in het Engels per email, en krijgt de resultaten van zijn ontwikkelopdrachten eveneens per email teruggestuurd. “Ik betaal ze naar lokale maatstaven vorstelijk, circa $ 2000 de man per maand, maar op mijn totale projectbudget is het peanuts. Bovendien huren ze ook weer andere programmeurs in, ongetwijfeld voor een habbekrats. Ik zie het als een vorm van distributie van welvaart. ‘Mijn programmeurs’ hebben zelfs een eigen huis gekocht!” Het is niet ongewoon wanneer een goed opgeleide arts in de voormalige Sowjet-republieken $30 per maand verdient. Een topprogrammeur verdient daarentegen circa $400 per maand, nog steeds een schijntje vergeleken met de salarissen van hun westerse tegenhangers. Door de algehele crises in het oosten zijn ook topprogrammeurs nog steeds in ruime mate beschikbaar, en dat terwijl Nederlandse programmeurs niet aan te slepen zijn. Nederlandse programmeurs zijn daardoor duur, heten eigenwijs te zijn, en halen steeds vaker hun neus op voor het echte bikkelwerk. Niet onterecht, want als de vraag groot is kun je als programmeur selectief zijn. De beleidsmakers bij EZ en Onderwijs hebben inmiddels doorgekregen hoe dramatisch de schaarste aan ICT-personeel in Nederland is, terwijl ICT tegelijk de speerpunt van de iconomy – de interneteconomie – moet gaan worden. Het oplossen van het dilemma door meer ICT-opleiding is een prima meerjareninvestering, maar lost niet de huidige schaarste op. Vandaar dat de ogen zich steeds vaker naar het nabije en natuurlijk ook het verre oosten richten. Samenwerken over de grens is anderzijds niet altijd makkelijk: de lingua franca van de westerse wereld – het Engels – wordt door een westerling op een hele andere manier gebruikt dan door een Ukraďner, Indiër of Bulgaar. De kans op communicatieproblemen is groot. De aanpak van bedrijven als Microsoft en IBM om Wit-Russische programmeurs over te vliegen naar de VS heeft het nadeel dat verblijfsvergunningen geregeld moeten worden, en dat het kostenvoordeel zeer snel vervliegt omdat de kosten van levensonderhoud in de VS vele malen hoger liggen dan in het land van herkomst. Steeds vaker kiezen ook deze bedrijven ervoor om de programmeurs in hun eigen land een faciliteit te bieden. En net als in het voorbeeld van de programmeurs in Tomsk, worden projectresultaten steeds vaker via internet bediscussieerd en gecommuniceerd, en is zelfs fysieke aanwezigheid van de opdrachtgever ter plaatse niet langer meer een vereiste. Dit is ook mijn ervaring met twee programmeurs in Kiev. Een zeer lastig probleem in het begin is wel: hoe breng je – wanneer je elkaar nog nooit fysiek ontmoet en gesproken hebt – de noodzakelijke vertrouwensrelatie tot stand. Het blijkt inderdaad mogelijk, puur op basis van email en tijdige betaling, maar is wel zéér tijdrovend!
Martijn Hoogeveen is hoogleraar multimedia aan de Open Universiteit Nederland en directeur van TakeitNow.com. Reacties: martijn@takeitnow.com.